{"id":3907,"date":"2023-08-31T18:16:22","date_gmt":"2023-08-31T16:16:22","guid":{"rendered":"https:\/\/krakow-future.eu\/?p=3907"},"modified":"2023-08-31T18:16:42","modified_gmt":"2023-08-31T16:16:42","slug":"pierwsza-poczta-w-krakowie-historia-i-ciekawostki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/krakow-future.eu\/pl\/eternal-pierwsza-poczta-w-krakowie-historia-i-ciekawostki","title":{"rendered":"Pierwsza poczta w Krakowie: historia i ciekawostki"},"content":{"rendered":"\n<p>Komunikacja pocztowa odgrywa\u0142a niezwykle wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w przesz\u0142o\u015bci. Podczas gdy wsp\u00f3\u0142cze\u015bni ludzie mog\u0105 przekazywa\u0107 wa\u017cne informacje za pomoc\u0105 wielu \u015brodk\u00f3w (telewizja, publikacje, Internet, radio itp.), kiedy\u015b by\u0142o to mo\u017cliwe tylko za po\u015brednictwem poczty, pisze portal <a href=\"http:\/\/krakow-future.eu\">krakow-future.eu<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p>Us\u0142ugi pocztowe w Krakowie pojawi\u0142y si\u0119 w XIV oraz XV wieku, ale by\u0142 to zupe\u0142nie inny rodzaj us\u0142ug pocztowych, nie ten, kt\u00f3ry wyobra\u017caj\u0105 sobie wsp\u00f3\u0142cze\u015bni ludzie.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Przeczytaj poni\u017cszy artyku\u0142, aby dowiedzie\u0107 si\u0119, jak wygl\u0105da\u0142 ten \u015brodek komunikacji w przesz\u0142o\u015bci, jak dzia\u0142a\u0142 w Krakowie i pozna\u0107 inne ciekawe fakty z historii poczty.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Poczta istnia\u0142a dzi\u0119ki kupcom<\/h2>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"890\" height=\"1024\" src=\"https:\/\/cdn.krakow-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2023\/08\/image-11.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3908\" srcset=\"https:\/\/cdn.krakow-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2023\/08\/image-11.png 890w, https:\/\/cdn.krakow-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2023\/08\/image-11-261x300.png 261w, https:\/\/cdn.krakow-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2023\/08\/image-11-768x884.png 768w, https:\/\/cdn.krakow-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2023\/08\/image-11-696x801.png 696w\" sizes=\"auto, (max-width: 890px) 100vw, 890px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Historia rozwoju poczty w Polsce zwi\u0105zana jest z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 w\u0142adc\u00f3w. Faktem jest, \u017ce monarchowie r\u00f3\u017cnych kraj\u00f3w musieli komunikowa\u0107 si\u0119 ze sob\u0105 i przekazywa\u0107 wa\u017cne wiadomo\u015bci \u2014 dotyczy\u0142o to zar\u00f3wno kwestii geopolitycznych, jak i oficjalnych wizyt, bal\u00f3w i r\u00f3\u017cnych uroczysto\u015bci, kt\u00f3re odgrywa\u0142y niezwykle wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w nawi\u0105zywaniu stosunk\u00f3w mi\u0119dzynarodowych. Takie wiadomo\u015bci by\u0142y przekazywane przez specjalnych ludzi \u2014 pos\u0142a\u0144c\u00f3w, lub w nowoczesnym znaczeniu tego s\u0142owa \u2014 kurier\u00f3w, kt\u00f3rzy musieli utrzymywa\u0107 komunikacj\u0119 mi\u0119dzy wszystkimi europejskimi dworami.<\/p>\n\n\n\n<p>Jednak tylko elita mog\u0142a sobie pozwoli\u0107 na osobistych pos\u0142a\u0144c\u00f3w. W jaki spos\u00f3b zwykli mieszka\u0144cy miast wysy\u0142ali do siebie listy?&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 poczty \u201ecywilnej\u201d kojarzy si\u0119 przede wszystkim z kupcami. Otrzymywali oni i transportowali towary w ca\u0142ej Europie, wi\u0119c musieli stale ze sob\u0105 korespondowa\u0107 i pozostawa\u0107 w kontakcie. Bardzo cz\u0119sto kupcy z zagranicy przybywali do miast i utrzymywali kontakt ze swoj\u0105 ojczyzn\u0105. W ten spos\u00f3b ustanowiono wa\u017cne szlaki handlowe i opracowano system, kt\u00f3ry dzia\u0142a\u0142 przez wiele lat. Do Krakowa przybywali kupcy z W\u0142och, Niemiec, W\u0119gier itd.<\/p>\n\n\n\n<p>W tym samym czasie pojawi\u0142y si\u0119 inne organizacje komunikacyjne. Niemal ka\u017cda struktura miejska posiada\u0142a w\u0142asny urz\u0105d pocztowy i korzysta\u0142a wy\u0142\u0105cznie z jego us\u0142ug. Na przyk\u0142ad bractwa religijne, stowarzyszenia rzemie\u015blnicze, uniwersytety, w\u0142adze miejskie itp. mia\u0142y takie us\u0142ugi.<\/p>\n\n\n\n<p>Pos\u0142a\u0144cy dostarczaj\u0105cy wa\u017cne wiadomo\u015bci otrzymywali listy ju\u017c zapiecz\u0119towane lakiem. Z regu\u0142y nie wolno im by\u0142o ich czyta\u0107 i chocia\u017c pos\u0142a\u0144cy nie zawsze byli pi\u015bmienni, u\u017cywano laku. List musia\u0142 by\u0107 zapiecz\u0119towany, gdy dotar\u0142 do odbiorcy, a piecz\u0119\u0107 by\u0142a tego wyra\u017anym znakiem.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Seweryn Boner i jego starania o utworzenie sta\u0142ej poczty miejskiej w Krakowie<\/h2>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"320\" height=\"604\" src=\"https:\/\/cdn.krakow-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2023\/08\/image-12.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3911\" srcset=\"https:\/\/cdn.krakow-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2023\/08\/image-12.png 320w, https:\/\/cdn.krakow-future.eu\/wp-content\/uploads\/sites\/38\/2023\/08\/image-12-159x300.png 159w\" sizes=\"auto, (max-width: 320px) 100vw, 320px\" \/><\/figure>\n<\/div>\n\n\n<p>Opr\u00f3cz tego, \u017ce ka\u017cda struktura mia\u0142a swoich pos\u0142a\u0144c\u00f3w i rozwija\u0142a w\u0142asne powi\u0105zania, istnia\u0142a potrzeba stworzenia og\u00f3lnomiejskiej poczty. Doskonale rozumia\u0142 to burgrabia krakowski i bankier kr\u00f3lewski Seweryn Boner.<\/p>\n\n\n\n<p>Seweryn Boner by\u0142 cz\u0142owiekiem wykszta\u0142conym, dobrze zorientowanym w sprawach finansowych i cz\u0119sto podr\u00f3\u017cowa\u0142 do r\u00f3\u017cnych cz\u0119\u015bci Europy, utrzymuj\u0105c kontakty z wieloma znanymi osobisto\u015bciami z r\u00f3\u017cnych kraj\u00f3w. Doskonale zdawa\u0142 sobie spraw\u0119 ze znaczenia us\u0142ug pocztowych, tym bardziej \u017ce stale z nich korzysta\u0142.<\/p>\n\n\n\n<p>Seweryn Boner, podr\u00f3\u017cuj\u0105c po Europie, zapozna\u0142 si\u0119 z do\u015bwiadczeniami tworzenia og\u00f3lnomiejskiej poczty. Po konsultacjach z w\u0142a\u015bcicielami rodzinnej poczty Thurn und Taxis postanowi\u0142 za\u0142o\u017cy\u0107 tak\u0105 plac\u00f3wk\u0119 w Krakowie. Jego ambitne plany nigdy jednak nie dosz\u0142y do skutku. Seweryn Boner zgin\u0105\u0142 tragicznie w drodze powrotnej z wesela syna.<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">Ustanowienie regularnej poczty dzi\u0119ki kr\u00f3lowi Zygmuntowi Augustowi<\/h2>\n\n\n\n<p>Po \u015bmierci kr\u00f3lowej Bony w 1557 roku kr\u00f3l Zygmunt August d\u0105\u017cy\u0142 do utrwalenia jej wielkiego dziedzictwa. W tym celu musia\u0142 utrzyma\u0107 regularn\u0105 i niezawodn\u0105 komunikacj\u0119 mi\u0119dzy Krakowem a W\u0142ochami, gdzie zmar\u0142a kr\u00f3lowa.<\/p>\n\n\n\n<p>Pierwsza regularna us\u0142uga pocztowa zosta\u0142a ustanowiona rok po \u015bmierci Bony. W tym czasie, z rozkazu kr\u00f3la, utworzono specjalny oddzia\u0142 pocztowy do transportu wa\u017cnych wiadomo\u015bci z Krakowa do Wenecji i z powrotem.<\/p>\n\n\n\n<p>Struktura ta by\u0142a w pe\u0142ni utrzymywana przez kr\u00f3la, ale ka\u017cdy m\u00f3g\u0142 z niej korzysta\u0107. Jednak takie us\u0142ugi by\u0142y w tamtych czasach bardzo drogie, wi\u0119c poczta by\u0142a do\u015b\u0107 kosztown\u0105 przyjemno\u015bci\u0105, na kt\u00f3r\u0105 przeci\u0119tny krakowianin nie m\u00f3g\u0142 sobie pozwoli\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Komunikacja pocztowa odgrywa\u0142a niezwykle wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w przesz\u0142o\u015bci. Podczas gdy wsp\u00f3\u0142cze\u015bni ludzie mog\u0105 przekazywa\u0107 wa\u017cne informacje za pomoc\u0105 wielu \u015brodk\u00f3w (telewizja, publikacje, Internet, radio itp.), kiedy\u015b by\u0142o to mo\u017cliwe tylko za po\u015brednictwem poczty, pisze portal krakow-future.eu. Us\u0142ugi pocztowe w Krakowie pojawi\u0142y si\u0119 w XIV oraz XV wieku, ale by\u0142 to zupe\u0142nie inny rodzaj us\u0142ug pocztowych, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":323,"featured_media":3820,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1116],"tags":[2485,2486,2489,2491,2484,2488,3268,3269,3270,3272,2483,3271],"moimportance":[33],"motype":[1122],"moformat":[18],"class_list":{"0":"post-3907","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-innowacje","8":"tag-architektura-krakowa","9":"tag-ciekawostki-o-krakowie","10":"tag-ciekawostki-o-starym-miescie-w-krakowie","11":"tag-co-zobaczyc-w-krakowie","12":"tag-historie-krakowa","13":"tag-historie-starego-miasta","14":"tag-pierwsza-poczta","15":"tag-pierwsza-poczta-w-krakowie","16":"tag-poczta-istniala-dzieki-kupcom","17":"tag-seweryn-boner-i-jego-starania-o-utworzenie-stalej-poczty-miejskiej-w-krakowie","18":"tag-stare-miasto","19":"tag-uslugi-pocztowe-w-krakowie","20":"moimportance-retranslyacziya-v-agregatory","21":"motype-eternal","22":"moformat-vlasna"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/krakow-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3907","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/krakow-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/krakow-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakow-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/323"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakow-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3907"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/krakow-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3907\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3914,"href":"https:\/\/krakow-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3907\/revisions\/3914"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/krakow-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3820"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/krakow-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3907"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakow-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3907"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakow-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3907"},{"taxonomy":"moimportance","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakow-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moimportance?post=3907"},{"taxonomy":"motype","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakow-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/motype?post=3907"},{"taxonomy":"moformat","embeddable":true,"href":"https:\/\/krakow-future.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/moformat?post=3907"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}